Docentenhandleiding
Praktische informatie voor docenten die deze cursus klassikaal willen inzetten: wat de cursus is, welke randvoorwaarden er zijn, en hoe je de lessen indeelt.
Wat is dit?
Een introductie in Linux voor leerlingen zonder voorkennis. Ze werken in de terminal: eerst in een oefenterminal in de browser, daarna op een eigen Ubuntu in WSL, tot en met apt, nano, diensten en ssh.
De fullstack-cursus verwijst voor alles wat met Linux te maken heeft naar deze cursus, in de route waarin leerlingen hun FastAPI-site online zetten.
Technische randvoorwaarden
| Wat | Antwoord |
|---|---|
| Thema 1 tot en met 4 | Elke browser; er hoeft niets geïnstalleerd te worden |
| Thema 5 tot en met 7 | Windows 10 (versie 2004 of later) of 11, met het recht om WSL te installeren; virtualisatie moet aanstaan in het BIOS |
| Account | Niet nodig |
| Internet | Nodig om de site te openen, en vanaf thema 5 voor de installatie en voor apt |
Op laptops van school mag WSL soms niet. Ga dat na voordat je met thema 5 begint. Op een Mac of een Chromebook kunnen leerlingen de thema's 1 tot en met 4 doen; de rest vraagt Ubuntu (WSL, of een Linux-computer).
Didactische aanpak (PRIMM)
Elke les begint met een klein voorbeeld dat de leerling zelf typt, gevolgd door een Voorspel met het antwoord in een uitklapblok. Daarna komen opdrachten met een tip en een antwoord, ook allebei ingeklapt. Elke les sluit af met Er gaat iets mis: de foutmeldingen die leerlingen echt tegenkomen, letterlijk zoals Ubuntu ze geeft, met de oorzaak en de oplossing.
In de oefenterminal (thema 1 tot en met 4) kan niets stuk: de knop Opnieuw beginnen zet een oefenterminal terug. Elke opdracht heeft een eigen terminal met de doelen erboven, die afvinken terwijl je leerling typt. Zo ziet hij zelf of hij klaar is, en vergelijkt hij daarna zijn aanpak met het antwoord. Vanaf thema 5 werken leerlingen op hun eigen computer. Wijs ze op de waarschuwingen bij rm, sudo en /etc/wsl.conf.
Klassikaal gebruik & differentiatie
- Plenair starten: doe 1.1 samen, met de oefenterminal op het bord.
- WSL vooruit regelen: laat de installatie van WSL (5.1) thuis of in een aparte les doen; die vraagt een herstart en soms het BIOS.
- Snelle leerlingen gaan door naar Online zetten in de fullstack-cursus, als ze die cursus volgen.
- Beoordelen: laat leerlingen een foutmelding uitleggen die ze zelf kregen: wat er stond, waarom, en wat ze deden.
Leerlijn
Naslag staat in de Cheatsheet. De moeilijke woorden (pipe, shell, proces, sleutelpaar) staan op Begrippen; in de lessen heeft het eerste voorkomen van zo'n woord op een pagina een stippellijn, en een klik toont de uitleg zonder de pagina te verlaten. Zo raakt je leerling zijn werk in de oefenterminal niet kwijt.
| Onderwerp | Leerdoel |
|---|---|
| 1. Rondkijken | Commando's en paden, sneller typen met Tab en de geschiedenis (browser) |
| 2. Bestanden | Bestanden lezen, maken, kopiëren en weggooien, ook met jokertekens (browser) |
| 3. Zoeken | Zoeken in bestanden met grep en de pipe, bestanden vinden met find (browser) |
| 4. Gebruikers en rechten | Eigenaar, groep en rechten lezen (browser) |
| 5. Linux op je eigen computer | Ubuntu in WSL, Windows en Linux naast elkaar, zelf opzoeken met man en --help, variabelen als $USER (WSL) |
| 6. Programma's, diensten en groepen | apt, nano, processen met ps en kill, diensten met systemctl, groepen met usermod -aG (WSL) |
| 7. Netwerk | Je adres en verbinding met ip, ping en curl, inloggen met ssh, je sleutel op GitHub, kopiëren met scp en een tunnel met ssh -L (WSL) |
Unplugged
Onder Unplugged staan twee werkvormen zonder computer, elk met een printknop. De antwoorden staan op het scherm dicht en komen bij het printen op een losse pagina. De les waar een werkvorm bij hoort, wijst ernaar met een tip Eerst op papier vlak voor de eerste opdracht.
| Werkvorm | Bij | Misvatting |
|---|---|---|
| Het bestandssysteem als boom | 1.2 Mappen | een pad zonder / begint bij de wortel; cd kan naar een bestand |
| Mag dit? (print het knipblad apart) | 4.1 Van wie is dit? | alle drie de rijtjes tellen mee; wie in de groep zit, mag wat de groep mag, ook als eigenaar |
Feedback & bijdragen
Suggesties, fouten of nieuwe ideeën? Open een issue of pull request op GitHub.