5.1 WSL installeren

Met WSL (Windows Subsystem for Linux) draait een echte Linux op je Windows-computer, naast je gewone programma's. Je hoeft geen tweede computer te kopen, en Windows blijft werken zoals je gewend bent. In deze les zet je er Ubuntu op: de Linux die je ook op de meeste tegenkomt.

Je hebt nodig: Windows 11, of Windows 10 met de update van mei 2020 of later, en het recht om programma's te installeren. Op een laptop van school mag dat soms niet; vraag het dan aan je docent.

Stap 1: PowerShell openen als administrator

Druk op de Windows-toets, typ PowerShell, klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Klik op Ja als Windows vraagt of het programma wijzigingen mag aanbrengen.

Stap 2: WSL en Ubuntu installeren

Typ dit en druk op Enter:

wsl --install -d Ubuntu-24.04

-d kiest welke Linux je krijgt: Ubuntu 24.04. Zonder die toevoeging krijg je de nieuwste versie met lange ondersteuning (LTS), en die kan andere meldingen geven dan de lessen hier laten zien. Windows zet nu WSL aan en haalt Ubuntu op. Dat duurt een paar minuten. Staat er dat je computer opnieuw moet opstarten, doe dat dan.

Stap 3: Een gebruiker kiezen

Na het opstarten opent er een zwart venster met Ubuntu. Gebeurt dat niet, zoek dan in het startmenu naar Ubuntu 24.04 en open het. Ubuntu vraagt om een gebruikersnaam:

Create a default Unix user account:

Bij een oudere versie van WSL staat er Enter new UNIX username:; het is dezelfde vraag. Kies een korte naam met kleine letters en zonder spaties, bijvoorbeeld je voornaam. Een naam met een hoofdletter of een spatie weigert Ubuntu, met een melding over NAME_REGEX; dan vraagt hij opnieuw. Daarna vraagt hij twee keer een wachtwoord.

Let op: terwijl je het wachtwoord typt, zie je niets: geen sterretjes, geen bolletjes. Dat is normaal. Typ het en druk op Enter. Onthoud het goed: je hebt het nodig zodra je iets als beheerder doet.

Stap 4: Controleren of het werkt

Je ziet nu een zoals deze, met jouw naam en die van je computer:

sam@laptop:~$

Typ pwd en whoami. Herken je het uit de oefenterminal? Dit is dezelfde , maar nu op je eigen computer: wat je hier maakt, blijft bewaard.

Open daarna een gewone PowerShell (geen administrator) en typ:

wsl -l -v

  NAME            STATE           VERSION
* Ubuntu-24.04    Running         2

Onder VERSION moet 2 staan.

Voorspel

In de oefenterminal was alles weg als je de pagina herlaadde of op Opnieuw beginnen drukte. Je maakt nu in Ubuntu een map met mkdir ~/linux-cursus, sluit het venster en opent Ubuntu opnieuw. Staat de map er nog?

Klik hier als je het hebt geprobeerd

Ja. Dit is een echte Linux op je eigen schijf: wat je maakt, blijft staan tot je het zelf weggooit. En wat je met rm weggooit, komt ook niet meer terug.

Opdracht 5.1.a: rondkijken in je eigen Linux

Gebruik de commando's uit de oefenterminal om drie dingen uit te zoeken over je nieuwe Ubuntu:

1. Wat is je ?
2. Welke versie van Ubuntu draait er? Die staat in /etc/os-release.
3. Hoeveel gebruikers staan er in /etc/passwd?

Klik hier voor een tip

Voor 1 heb je 1.1 nodig, voor 2 en 3 2.1.

Klik hier voor het antwoord

pwd
cat /etc/os-release
wc -l /etc/passwd

Je thuismap is /home/ met je eigen naam erachter. In /etc/os-release staat bij PRETTY_NAME iets als Ubuntu 24.04 LTS. In /etc/passwd staan er tientallen: bijna allemaal programma's, en jij als laatste.

Ubuntu later weer openen

Zoek in het startmenu naar Ubuntu 24.04, of typ wsl ~ in PowerShell. Met de ~ begin je in je Linux-thuismap; zonder start Ubuntu in de Windows-map waar PowerShell stond, onder /mnt/c. Met Windows Terminal kun je Ubuntu en PowerShell als tabbladen naast elkaar open hebben.

Er gaat iets mis

Virtualisatie staat uit

WslRegisterDistribution failed with error: 0x80370102

Oorzaak: WSL gebruikt een stukje van je processor dat virtualisatie heet. Op sommige computers staat dat uit.

Oplossing: zet virtualisatie aan in het BIOS van je computer (vaak heet het Intel VT-x, Intel Virtualization Technology of AMD-V). Hoe je in het BIOS komt, verschilt per merk; zoek op het merk en type van je laptop. Lukt het niet, vraag je docent.

Windows kent de naam Ubuntu-24.04 niet

Oorzaak: een tikfout in de naam, of Microsoft heeft de lijst met namen veranderd.

Oplossing: vraag de lijst op en kies de regel die met Ubuntu-24.04 begint. Typ die naam precies zo achter -d.

wsl --list --online

Wachtwoord vergeten

Oorzaak: je hebt bij stap 3 iets gekozen wat je nu niet meer weet.

Oplossing: open PowerShell en log in als beheerder van Ubuntu, en kies een nieuw wachtwoord. Zet je eigen gebruikersnaam op de plek van sam:

wsl -u root passwd sam

Door naar 5.2 Windows en Linux naast elkaar.